#ef7e12

Daha Çok Hizmetkâr Lider, Hemen Şimdi

Gamze Dönmez  // Allianz Türkiye - Çevik Koç

Karmaşıklığın, belirsizliğin yaygın olduğu, esnekliğin olmazsa olmaz hale geldiği yeni dünyamızda çevikliğe ne kadar çok ihtiyacımız olduğunu daha iyi anladık.

Çeviklik yolculuğuna çıkan organizasyonlar şunun farkında: Dönüşüm sadece iş yapış biçimini değiştirmek, unvanları ve hiyerarşiyi kaldırmaktan ibaret değil. Asıl önemli olan kültürel dönüşüm. Bu dönüşümde ‘liderlik’ başrolde. Liderlerin değişimi sahiplenmesi, içselleştirmesi ve yaşatmasıyla dönüşüm kalıcı etki yaratabilir. Bu nedenle çevik liderlerin, değişime hızla adapte olmalarını, geri bildirim kültürünü benimsemelerini, hem şirket hem çalışan memnuniyetini dengelemelerini bekliyoruz. 

Çevik dönüşüm geçiren şirketlerde geleneksel liderlik modellerinin yerini, “Hizmetkâr Liderlik” anlayışının aldığını görüyoruz. Bu anlayışı derinlemesine kavramak için, Ken Blanchard’ın, “Başkalarına hizmet etmek için mi yoksa sana hizmet edilmesi için mi buradasın?” sorusu önemli bir başlangıç.

Hizmetkâr Liderlik çok yeni bir kavram değil. Robert K. Greenleaf, Hermann Hesse’nin 1956’da kaleme aldığı “Doğuya Yolculuk” hikâyesini okuduktan sonra ilk olarak 1970’lerde bu kavramı ileri sürmüş. 

Hikâyede, yolculuğa çıkan bir grup anlatılır. Grup içinde yardımseverliği, özverisiyle ön plana çıkan Leo bir gün ortadan kaybolur. Onun ortadan kaybolması grupta kaosa neden olur, Leo olmadan kimse yolculuğa devam etmek istemez. Leo’nun nasıl bir yol gösterici olduğu ve elbette grubun gizli lideri olduğu fark edilir. Greenleaf’e göre Hizmetkâr Lider, Leo örneğinde olduğu gibi başkalarına hizmet etme duygusuyla var olur. 

Hizmetkâr Liderlik, başkalarının ihtiyaçlarını kendininkinden daha fazla gözeten, insanların gelişimine yardımcı olan, engelleri ortadan kaldırarak en iyi performansı göstermelerine destek olan bir liderlik stili olarak tanımlanabilir. 

Çeviklik, temelde emir komutayla kaybedilen zamanı azaltırken, liderlerin katma değeri yüksek işlere zaman yaratmasını sağlar. 

Bir lider için değer yaratan işlere şu örnekleri verebiliriz: Vizyon yaratmak, stratejileri belirlemek, süreçleri sadeleştirmek, iş birliğini güçlendirmek, doğru insan kaynağını belirlemek ve geliştirmek, işin önündeki engelleri kaldırmak.

Çeviklik, aynı zamanda yetkilendirilmiş, iş birliği ve etkileşimle çalışan, güven ve şeffaflığa dayalı, kendi kendini yöneten ve organize olabilen takımlarla var oluyor. Çevik takımlara hizmet eden bu liderlik anlayışı da aslında dolaylı yoldan da olsa müşterinin de ihtiyaçlarına hizmet ediyor.

Hizmetkâr Liderler için ön plana çıkan temel özelliklere değinelim şimdi de:

  • İyi dinleyicidir.
  • Empati kurar.
  • İnsanları iyileştirme etkisi vardır.
  • Farkındalıkla bütünü daha rahat görebilir.
  • İkna etmede iyidir.
  • Öngörülüdür.
  • Rol model olur.
  • İnsanların gelişimine katkı sağlar.
  • Topluluk oluşturur.

Bunlara ek olarak çevik organizasyonlarda Hizmetkâr Liderler’in ön plana çıkan tutum ve davranışlarını toparlayalım: 

  • Müşteri ihtiyaçlarını dinler ve hızla aksiyon alır.
  • Kişisel farkındalığı yüksektir.
  • Kapsayıcıdır ve farklılıklara değer verir.
  • Çalışan ihtiyaçlarını anlar, engelleri ortadan kaldırır, iş-özel hayat dengesine dikkat eder.
  • Gelişim Odaklılıkla (Growth Mindset) hem kendini hem de takımını sürekli geliştirir, gelişim fırsatları yaratır, hataları öğrenmeye çevirir.
  • Koçluk ve geri bildirimle takımın üst düzey performans yaratmasına katkı sağlar.
  • İş birliği içinde çalışır, kollektif düşünmeyle sorunların üstesinden gelir.
  • Güçlü iletişimle hem kendine hem de takımına yol açar.
  • Sürekli iyileştirmeyle sadeleşmeyi hedefler.
  • Mütevazı, tutarlı, güven verendir.
  • Gücü ve kontrolü paylaşır.
  • İnisiyatif verir.

Kültür, organizasyonda yaratılan iklimle yazılı değerlerin ne kadar yaşatılabildiğinin göstergesidir. İklimin belirleyicisiyse liderlerdir. Çalışanların daha bağlı çalışması için
yaratacağımız iklimin, kuşkusuz onların değer gördüğünü hissettikleri, güvenli, potansiyellerini zorlayabildikleri ve gelişebildikleri bir iklim olması gerek.

Çevik dönüşüm geçiren organizasyonlarda bu kültürü yaşatmak için de iklimi yaratmada Hizmetkâr Liderlik’in rolü çok büyük.

1952 Nobel Barış Ödülü sahibi Alman Doktor Albert Schweizer şöyle diyor: “İnsan yaşamının amacı başkalarına hizmet etmek, şefkat göstermek ve yardımcı olmayı istemektir.”

Hepimiz Mahatma Gandi kadar büyük bir Hizmetkâr Lider olamasak da organizasyonlarımızda daha mutlu ve bağlı çalışanlarla çalışmak için liderlik zihniyetimize yeniden bir bakmak durumundayız.

Ufak bir not: Bu konu hakkında merak ettiklerini sormak için buraya tıklayarak bize ulaşabilirsin.

Comments

Resimli CAPTCHA
Resimde görünen karakterleri girin.